Thursday, January 17, 2013

Stroopwafels

Hollandse Macarons


         

Toen ik ooit de Franse macaron aan het 'researchen' was, kwam ik er achter dat macarons niet altijd waren wat ze nu zijn. In 1830 werden macarons nog gewoon aan de man gebracht als een enkelvoudig koekje, vaak op smaak gebracht met likeur, jam of specerijen. Het was Pierre Desfontaines van het patisserie huis Ladurée die, aan het begin van de vorige eeuw het idee kreeg om twee schelpjes op elkaar te drukken met iets lekkers er tussen. De geboorte van de 'Franse Macaron' die vandaag de dag zo populair is.

         


In ons eigen landje waren we rond die tijd met hele andere dingen bezig dan in 'Gay Paris'. Daar gingen eeuwenoude volkswijken in het centrum van Parijs tegen de grond en maakten plaats voor het Parijs met de  'Grand Boulevards', zoals we die tegenwoordig nog steeds kennen. Parijs deed het goed in de industriële revolutie. Het geld stroomde de stad binnen. 

Ondertussen werkte in Gouda een bakker die zich aan het andere uiteinde van het geld-spectrum in leven moest zien te houden. Hij kon, als hij überhaupt van het bestaan ervan wist, alleen maar dromen van kleurrijke macarons in zijn etalage.

Helemaal in lijn met de calvinistische Hollandse natuur vroeg hij zich af of al die deegresten die zich aan het eind van de dag hebben opgehoopt in een bakkerij, niet nog érgens goed voor waren. Hij maakte een stroop met bruine suiker en kaneel, gooide alle overgebleven deegresten bij elkaar en bakte er dunne wafels van, sneed ze in tweeën, vulde ze met stroop en verkocht ze met veel succes. 

Twee koekjes met een vulling ertussen. Als je dat als definitie van een macaron zou gebruiken is de stroopwafel in zekere zin de Nederlandse Macaron. Zeker niet zo chique en luxe als de Franse, maar wel zo bevredigend.

De stroopwafel werd snel populair. Tegenwoordig zijn ze ook in het buitenland steeds meer te krijgen. In New York worden ze in chocolade gedipt en heten ze  Dutch Moon Cookies. Er bestaat zoiets als de
Vereniging voor Stroopwafel-verslaafden, en zelfs de modewereld is niet ongevoelig gebleken voor dit koekje getiuige deze stroopwafel jas. Lady Ga Ga goes Dutch?

En bekijk vooral ook even deze tutorial over hoe je een stroopwafel hoort te eten...





                        


Stroopwafels

Genoeg redenen om je wafelijzer weer eens van stal te halen! Als je deze koekjes lekker vindt zoals ze bij de buurtsuper te krijgen zijn, kan ik je vertellen dat deze verse, knapperige en nog warme versie vele malen lekkerder is.

voor het deeg:
500 gr. patent bloem
1/2 theelepel kaneel
250 gr. zachte boter
100 gr. witte basterd suiker
2 grote eieren
7 gr. droge gist
118 gr. warm water

voor de stroop:
300 gr. lichte basterd suiker
250 gr. boter
1 theelepel kaneel
6 eetlepels glucosestroop

Meng de bloem, kaneel, de suiker, de gist.  Voeg het water toe, dan de zachte boter. Voeg als laatste de eieren toe. Mix tot de ingrediënten goed zijn vermengd en vorm een bal. Laat het 45 minuten afgedekt rusten. Het deeg is dan enigszins gerezen en voelt een beetje zijdeachtig aan en kleeft niet.

Maak, terwijl het deeg rust, de stroop klaar. Smelt de basterdsuiker beetje bij beetje in een stalen pannetje. Laat de suiker karameliseren maar niet verbranden. Doe er voorzichtig (!) beetje bij beetje de boter bij. Pas op voor de spetters. Klop tijdens het afkoelen enkele keren goed door met een garde om een mooie gladde stroop te krijgen.

Verwarm je wafelijzer tot medium en vorm ballen van je deeg ter grootte van ongeveer een walnoot . Bak de koek in ongeveer 30 seconden goudbruin. Haal de koek uit het ijzer en druk er een cirkel uit met een scherpe bakring. Terwijl het koekje nog warm is: snij in twee helften met een dun scherp mes. Wacht niet tot het koekje is afgekoeld, dan wordt het een stuk moeilijker om te snijden!

Doe er een flinke dot warme stroop tussen en combineer de twee helften. Houdt de stroop op de goeie temperatuur; als het te stroperig wordt, zet het dan even terug op het vuur om het op te warmen. Pas op dat je de stroop niet laat verbranden!

Heb je Breadlab al gevonden op Facebook?

Friday, January 11, 2013

Roti Durian Belanda

Blu d'a Mare

                       

Voor het laatste stukje vakantie in Indonesië was ik op Lombok. Om precies te zijn op de Gili eilanden; een trio kleine koraaleilandjes ten noord-westen van Lombok, waarvan Gili Trawangang het meest ontwikkeld is van de drie.


De lokale bevolking bestaat uit vissers uit Sulawesi (Bugis) die hier niet al te lang geleden het eiland koloniseerden, en hier en daar wat Sasak, overgewaaid van het nabijgelegen Lombok.

Er zijn geen auto's, geen politie en geen honden op Gili Trawangang, en alle (!) katten hebben rare staarten.

De kunst van het snorkelen wordt hier beoefend door je hoofd in het water te steken, het maakt  niet uit waar.

Per lokale verordening heersen de ezels in de straten van Gili. Gemotoriseerde voertuigen zijn ten strengste verboden.

Ik bracht mijn tijd door bij Blu d'Amare. Een prachtig klein 'resort' met een Javaans huisje of 5, direct aan het strand. Het Italiaanse koppel runt er ook een 'trattoria'. Moreno, de man des huizes, vertrekt 's ochtends vroeg met zijn bootje de zee op, worstelt een tonijn op het droge, en maakt er dan carpaccio van voor bij de lunch...

En dan bakken ze ook nog eens elke dag hun eigen brood. En dat was, dat mag duidelijk zijn, de allesbepalende factor om bij ze te boeken!

 Foto's van Blu d'aMare, Gili Trawangan
Deze foto van Blu d'aMare is beschikbaar gesteld door TripAdvisor

Als dank voor al dat lekkers had ik de immer opgewekte Sandra beloofd een broodrecept te bedenken dat geïnspireerd was op mijn verblijf. Het is uiteindelijk een gevuld zoet broodje geworden, losjes geïnspireerd op de 'Roti Maros', een broodje dat  populair is in Sulawesi.  Het origineel is een wit zacht verrijkt broodje met een vulling van Durian. Wie deze vrucht wel eens in het wild is tegengekomen begrijpt waarom ik op zoek ben gegaan naar een waardige vervanger.

Durian Belanda 
De lokale bevolking vindt zuurzak-eters wimpies. Ze noemen de zuurzak ook wel een 'durian belanda', oftewel een 'Nederlandse durian'. De zuurzak lijkt op de durian qua uiterlijk, en de smaak komt een heel eind in de richting. Een groot en aangenaam verschil is de afwezigheid van die godsgruwelijke stank van de  'King of Fruits'. Menig Hollands kolonist moet zich van ellende hebben verhangen als de durians weer rijp waren. De tot 3 kilo zware vruchten verspreiden een onnavolgbaar aroma...

    



Laaghangend Fruit

In het midden van de nacht reist een man van Makassar helemaal naar Tana Toraja, Sulawesi. Na ongeveer een half uur hobbelen komt de bus ineens met piepende remmen tot stilstand. De chauffeur schakelt de motor uit, draait op zijn stoel en staart zijn passagiers aan met dezelfde lege blik waarmee hij -tot nu toe succesvol- de verraderlijke Indonesische wegen bij nacht heeft genavigeerd.

Passagiers rondom de man trekken hun portemonnee. Ze gooien ze naar de chauffeur. Die plukt ze als laaghangend fruit uit de lucht. Sommigen lopen naar voren, staan hun rupiah's af en lopen weer terug naar hun plaats. Zonder boe of bah.

De chauffeur knijpt met zijn ogen en kijkt rond in het halfduister van de bus. De man begrijpt niet wat er gaande is. Hij reikt aarzelend naar de portemonnee in zijn binnenzak. Tegen de tijd dat hij hem vindt heeft de chauffeur de deur al sissend achter zich  gesloten. Buiten is rumoer. Is dit een overval? Of gewoon nog meer overheidsmedewerkers die betaald moeten worden voor nooit bewezen diensten?

Daniel uit Makale 

Daniel uit Makale, die vanaf dat de bus ging rijden heeft liggen slapen met zijn mond wijd open, wordt wakker aan de raamplaats naast de man. "Ah, Maros?" prevelt ie met slaperige teleurstelling. Hij trekt aan zijn geïmproviseerde kussen, doet zijn ogen dicht, zijn mond weer open, en slaapt weer in.

De man kijkt naar de slapende Daniel alsof hij ergens in dat gezicht een bewijs zoekt dat de jongen deze reis al vele malen heeft gemaakt. Dan leunt hij naar het raam, om  te kijken wat er buiten aan de hand is.

De deur sist open. De chauffeur is terug. Met een stapel witte dozen. En daarboven nog steeds die lege blik. Hij knijpt met zijn ogen wanneer hij de man over Daniel heen ziet hangen.

De geur van vers gebakken, nog warm brood rolt door de bus. Walmen warm zoet deeg, boter, gekarameliseerde suiker, samen met... met.... iets... dat niet te definiëren is. De blik in de ogen van de man suggereert iets gruwelijks. Schier ongeloof en afgrijzen vechten om een plaatsje in zijn ogen. De zware, trage geur wordt steeds overheersender.

Net als die ronduit smerige, vagelijk fruitige ondertoon zich rondom de aangename geur van vers brood wikkelt en het laatste restje leven eruit perst, wordt Daniel uit Makale met een schok wakker.

"Roti Maros!" schreeuwt ie in de oksel van de man.

Hij wringt zich handig uit zijn stoel nog voordat de man een kans heeft gekregen ruimte voor hem te maken en begint iets te bepleiten bij de chauffeur.  Passagiers komen naar voren om hun witte doos te halen. Daniel gaat achterwaarts de bus uit, met zijn vinger bezwerend wijzend naar de chauffeur.

Ondertussen heeft de helse stank, die duidelijk uit de witte dozen komt elke associatie met versgebakken brood de nek om gedraaid. In plaats daarvan ruikt de bus naar amandelen, terpentine, rotte ui, en zweetsokken.

Roti Maros 

Daniel uit Makale komt terug met zijn eigen doos. De chauffeur schreeuwt naar hem. Daniel uit Makale schreeuwt terug en gaat met een grote glimlach op zijn gezicht naast de man zitten.

De doos gaat open. Er zitten tien witte bolletjes in. Twee strakke rijen van vijf. Daniel uit Makale haalt er twee uit, scheurt het zachte deeg van elkaar en biedt het aan.

De man heeft ondertussen iets meer controle over zijn opstandige neus. Niemand in de bus lijkt het te hinderen, die horror-geur. Links en rechts verschijnen meer stralende glimlachen op gezichten en er barst een levendige discussie los over iets, terwijl iedereen in zijn 'Roti Maros' hapt. De man accepteert het aanbod.

 "Apa yang bau?" vraagt de man aan Daniel. Wat is dat voor geur? 

Daniel uit Makale lacht. Hij neemt een grote hap van zijn broodje. Een bruine blob jam lekt naar buiten.


"Durian" 


"Ah!" zegt de man. "Dat verklaart een hoop"



                   




Roti Durian Belanda
(zoete broodjes gevuld met zuurzakgelei)
voor het deeg
375 gr lauwe melk
115 gr boter
100 gr suiker
12 gr zout
2 eieren
± 810 gr tarwemeel
7 gr droge gist

voor de zuurzak gelei
370 ml zuurzaksap (blik)
425 gr geleisuiker

voor decoratie
poedersuiker
een beetje water
ahornsuiker

methode

het deeg maken
Doe de droge ingredienten in de kom van een (stand)mixer; meel, gist, zout en suiker. Mix goed door elkaar. Klop de eieren los en voeg ze toe aan het meel. Voeg de lauwwarme melk toe en als laatste de zachte boter. Mix op lage snelheid tot het deeg goed is ontwikkeld, ongeveer 10-12 minuten.

Vet een kom lichtjes in en stort het deeg over. Bedek en laat het deeg rusten op kamertemperatuur tot het ongeveer in volume is verdubbeld (±1½ hours).

de zuurzakgelei maken
Om de zuurzak gelei te maken; verhit 370 ml zuurzaksap en voeg 425 gram geleisuiker toe. Breng aan de kook en laat enkele minuten pruttlen. Haal het van het vuur, klop het met een garde mooi glad en laat het afkoelen.


Verwarm de oven voor op 190° C

de broodjes vormen
Wanneer het deeg is gerezen, stort het op je werkvlak en sla het voorzichtig plat. Verdeel het deeg in porties van 80 gram en bol ze op. Dek af en laat 10 minuten rusten

Maak met je duim een kuiltje in het midden van de deegbol. Schep of spuit er een beetje zuurzakgelei in en knijp voorzichtig maar zorgvuldig het balletje weer dicht zodat er niets uitloopt tijdens het bakken.

Leg de bolletjes met de naad naar beneden op een bakplaat, bedek en laat ze ongeveer nog 20- 30 minuten rijzen. Doop je vinger in een beetje meel en druk voorzichtig je vinger in één van de deegbolletjes; als het deeg meteen terugspringt is het nog niet klaar. Als het deeg blijft staan heb je te lang gewacht. Als het deeg langzaam zijn oorspronkelijke vorm aanneemt, zijn de bolletjes klaar voor de oven.

Bak de bollen voor 20 - 25 minuten tot ze mooi goud kleuren. Draai je bakplaat halverwege het bakken voor een gelijkmatige kleur.

Los een beetje water op in 3 eetlepels poedersuiker. Bestrijk de bollen meteen als ze uit de oven komen. Druk de bovenkanten in een bord met ahornsuiker en laat ze volledig afkoelen.



Heb je Breadlab al gevonden op Facebook?


.

Wednesday, January 9, 2013

Dutch Babies; Entropie in een Pannenkoek

De tijd lijkt sneller te gaan hoe ouder je wordt. Die eindeloos lange zomers uit onze jeugd zijn tegenwoordig in een zucht en een scheet voorbij. Waarom? 
            
              

Zevenmijlslaarzen
Vraag om het even welke kosmoloog in je kennissenkring en ze zullen beamen dat het een opwindende tijd is om te werken in de sterren-industrie.

Zo was er in 2012 spannend nieuws aan het Nederlandse kosmologen-front. De  natuurkundige Leo Kouwenberg en zijn team brachten naar buiten dat uit hun experimenten het bestaan van een deeltje was te deduceren dat tot nu toe nooit was aangetoond. Het Majorana-fermion, zoals het deeltje heet, is het soort van materie dat tot nu toe enkel in tekstboeken bestond, ons nagelaten door hele slimme mensen die ondertussen het tijdelijke allang met het eeuwige hebben verwisseld. In 1937 voorzag de Italiaanse natuurkundige Ettore Majorana al het bestaan van dit deeltje. Zo'n 75 jaar later lijkt het er op dat ze het ongrijpbare deeltje bij de kladden hebben.

Deze 'ontdekking in uitvoering' heeft nogal wat potentiële consequenties. Het zou maar zo eens kunnen, dat de fundamenten waarop we ons al heel lang baseren, hevig beginnen te wankelen, en zelfs voor een deel de prullenbak in kunnen. De ontdekking brengt ons met zevenmijlslaarzen dichterbij een heleboel antwoorden op evenzovele vragen; enter de quantum computer!

Een quantum computer gebruikt niet enkel nullen en enen om zijn berekeningen te maken. Het doet bizarre dingen die in lijn zijn met de principes van de quantum mechanica waardoor het vele malen sneller kan rekenen. Zoveel sneller dat het mogelijk nog tijdens ons korte leventje antwoorden oplevert waar we al eeuwen naar zoeken. Bovendien lijkt het Majorana deeltje een goede kandidaat te zijn om de enorme hoeveelheid 'missing matter' die ons universum bij elkaar houdt, te verklaren.

Entropie

Tijd wordt al snel een  ingewikkeld ding als je er over begint na te denken.
Ooit legde ik het principe van  tijdzones uit aan een verdacht kleine Masaï krijger. Met hulp van de zon en de schaduw op een sinaasappel die de aarde moest voorstellen slaagde ik erin hem ervan te overtuigen dat het niet anders kon dan dat op dit moment, terwijl wij hier en nu in de stralende zon zaten, mijn huis aan de andere kant van de sinaasappel was gehuld in duisternis.

Hij moest er eerst hard om lachen. Maar toen hij met eigen ogen zag dat één zon nooit meer dan een halve sinaasappel kan beschijnen, keek hij me bijna teleurgesteld aan. Hij knikte verongelijkt naar de zon en zei dat dát het enige klokje was waar hij aan gehoorzaamde. 

Waarom lijkt de tijd sneller te gaan naarmate we ouder worden? De eeuwig durende zomers van onze jeugd zijn verworden tot een weekje hoognodige vakantie die voorbij vliegt. Verse  familie wordt geboren en groeien in een zucht op tot back-packende hotties, terwijl ze in mijn beleving nog gewoon roze hartjes op de i zouden moeten schrijven.

Het heeft te maken met hetzelfde natuurkundige principe dat voor het hele universum geldt: chaos en entropie!

Net als het universum  om ons heen worden we gedurende ons leventje gebombardeerd met chaos. En dat gebeurt in toenemende mate. Hoe ouder je wordt,  hoe meer chaos je kant  op komt. We beginnen als baby met bijna helemaal géén chaos. De ogen kunnen open en dicht, d'r zit geluid in voor wanneer het honger heeft, en dat is 't wel. Baby's en jonge kinderen kunnen in deze wereld een minuut ervaren alsof het een uur is. De chaos heeft geen vat op ze.

Zodra kids ouder worden en er meer interactie is dan de ouders vaak lief is, beginnen de tentakels van de entropie zich uit te rollen. We raken steeds meer verstrikt in dat netwerk van ervaringen, obstakels, keuzes, gevaren, verantwoordelijkheden, relaties met dingen en andere mensen. We plakken steeds meer aan de wereld om ons heen. En al die trage massa laat de tijd steeds sneller vliegen. Althans, zo 'voelt' het.

Spoelen met zout water

Je hebt wetenschappers die zeggen dat tijd helemáál niet bestaat. Dat we het gewoon zelf hebben verzonnen om het allemaal een beetje op een rijtje te krijgen en te houden, dat leven van ons. Hoe dan ook; de jongens van de quantum-theorie hebben 'tijd' niet eens nodig. Hun formules en berekeningen werken zónder ook prima...

Ach nou ja, zonder tijd zou 't ook allemaal maar een verwarrende brij worden. Nu hebben we 't tenminste zo geregeld dat de zomers in onze jeugd eeuwig duren. Zelfs al vliegen ze tegenwoordig voorbij, dan nog. We stellen toch alles in het werk om de  resterende tijd zo lang mogelijk te laten duren.

Het strand is de perfecte 'wormhole' om zo nu en dan de tijd nog even stil te zetten. Daar slagen we er nog in de entropie te verliezen in het ruisen van de golven, twee nauwelijks te onderscheiden kleuren blauw en wat aangnaam warm zand.

Het beste medicijn tegen stress; afspoelen met zout water, opnieuw insmeren en je vinger in de lucht steken voor iets met een parasolletje en een rietje!

Entropie in een pannenkoek: Nederlandse Baby's

In de V.S. is er een ontbijtgerecht dat 'Dutch Babies' heet. Een recept met Duitse wortels dat in de V.S. terecht komt krijgt vaker de naam 'Dutch'. Niet omdat 't Nederlands is, maar omdat de lieve mensen daar het verschil tussen Dutch en Deutsch niet echt horen. En neem het ze es kwalijk.

Het is een soort van rare pannenkoek van een vrij dun beslag. Zodra het in de oven staat begint er een waarachtig spektakel. Het vreedzaam blubberend beslagje begint zich opeens in allerlei bochten te wringen, klimt langs de wand van de pan omhoog, draait, krult, buigt terug en stolt uiteindelijk tot een klein universum in je oven. Entropie in een pannenkoek...

Dutch Babies
Ingrediënten
 
3 eieren
60 gr patent bloem
125 gr melk
1/2 theelepel zout
2 eetlepels gesmolten boter
 
verwarm de oven voor op  230°C

Schuim de eieren op met een mixer.
Zeef de bloem erbij in twee gedeelten.
Mix het beslag tot het glad is.
Voeg het zout toe.
Voeg de melk toe, op kamertemperatuur, in twee gedeelten
Meng de gesmolten boter erdoor
Beboter een muffin vorm, of een grote koekenpan pan als je voor één grote baby gaat.
Schenk het beslag in de muffin vorm en bak voor ongeveer 10 minuten op 230°C. Draai de oven naar 175°C en bak nog eens 5 minuten. Wanneer je één grote baby maakt, bak dan 20 minuten op 230°C en daarna nog 10 minuten op 175°C.
Traditioneel worden ze gegeten met poedersuiker en citroensap. Ze laten zich perfect vullen met vruchten en andere zoete en hartige vullingen! Vers het lekkerst uiteraard!
Hebben jullie BreadLab al gevonden op Facebook?
Vragen en opmerkingen zijn welkom!














Monday, January 7, 2013

Bitterkoekjes

Zwart Schaap
Bitter is een beetje als die rare  luidruchtige oom die je pas op latere leeftijd leert waarderen.  Bij baby's triggert bitter (vaak) explosief kotsen en een potje bekken trekken zoals alleen baby's dat kunnen. Als kleuter leer je al snel alles wat bitter is te weigeren of te ontwijken. Omstreeks de puberteit verandert die desinteresse in regelrechte afkeer of haat en begint het erop te lijken dat bitter nooit een kans zal krijgen zich te bewijzen als smaakmaker.

Oorsmeer
Wie heeft er niet als kind ooit per ongeluk en zonder er over na te denken zijn vinger in zijn mond gestopt na een grondige oorpeuter-sessie? Voor de meesten van ons schijnt het de eerste kennismaking met de smaak bitter te zijn. Niet echt goeie reclame!


Pas wanneer alcohol in ons leven komt (gek genoeg  rond ongeveer dezelfde leeftijd dat we in auto's gaan rijden...) beginnen we opeens meer te snappen van die rare luidruchtige oom; die is opeens cool, vet gaaf, dik!  Bitter begint aan een levenslange inhaalslag! Proost!


Bitterkoekjes
Een Nederlandse klassieker! In smaak en uiterlijk verwant aan de Italiaanse amaretti, maar dan met een taaiere bite. De  subtiele maar specifiek bittere toon in de koekjes komt van de  bittere amandelen die worden gebruikt in de receptuur. In de groot-industrie worden  ze vaak vervangen door gemalen abrikozenpitten. Het zal waarschijnlijk goedkoper zijn. Ook zijn de koekjes verwant aan de oermoeder van de nu zo populaire Franse macaron: de 'Macaron de Nancy'

De ingrediënten en techniek voor dit recept zijn heel basic. De uitdaging voor een goed bitterkoekje is het vinden van de goeie hydratatie van het deeg, en zorgvuldig bakken. Dat is misschien even puzzelen, maar de beloning is groot. Als ze de eerste keer niet helemaal optimaal zijn; ze zijn er niet minder lekker om, en altijd beter dan de supermarkt variant!

Bittere amandelen hebben een tijd een slechte reputatie gehad. Nu zijn ze helemaal terug van weggeweest. De kleine hoeveelheid amygladine, die wordt omgezet in glucose en cyanide bij vertering, verdwijnt als sneeuw voor de zon wanneer de amandelen worden verhit in de oven.
Als je liever niet werkt met bittere amandelen, kun je ook bittere amandel-olie gebruiken. Enkel zoete amandelen gebruiken is niet echt een optie als je een echt bitterkoekje wilt.

                       




Ingrediënten
(voor ongeveer 30 koekjes)

125 gr. blanke amandelen
  25 gr. bittere amandelen
150 gr. fijne kristalsuiker
 ± 2  eiwitten
± 30 ouwels (eetbaar papier in rondjes)

Methode
Verwarm je oven voor op 200° C en verhit de amandelen voor 45-60 minuten. Kook water in een kleine pan. Blancheer de amandelen in het water voor ongeveer een minuut om de velletjes gemakkelijk te kunnen verwijderen. Droog de amandelen goed voor verder gebruik. 
Draai de oven naar 185° C.

Doe alle amandelen en de suiker in een keukenmachine en maal zo fijn mogelijk. Doe het mengsel over in een kom van een standmixer en voeg beetje bij beetje, op lage snelheid, het eiwit toe. (Als je met amandelolie werkt; voeg wat olie toe aan het eiwit). Mix op lage snelheid met de platte menghaak tot het deeg glad is (paar minuutjes). Het deeg moet zo dik van consistentie zijn dat het maar moeizaam uit de spuitzak komt bij het opspuiten.

Ouwels maken het (stukken!) gemakkelijker om je koekje in vorm te houden. Spuit het deeg op de ouwels (of gebruik een lepel) in rondjes met een diameter van ongeveer 2 cm. Na het bakken is het papier het gemakkelijkst te verwijderen.

Leg, na het opspuiten een vochtige theedoek over de bolletjes en druk lichtjes in mooie rondjes. Bak in het midden van de oven op
185°C voor ongeveer 15 minuten. Keer de bakplaat halverwege voor een egale bruining. Hou de koekjes de laatste minuten goed in de gaten. Wanneer ze egaal goud kleuren zijn ze klaar! Bak ze niet te lang.

Laat de bitterkoekjes afkoelen op een rek. Breek het papier rondom de koekjes af.

Heb je ons al gevonden op Facebook?

Veel bakplezier!